O‘zbekistonda telefonni qanday ro‘yxatdan o‘tkazish: IMEI, tekshirish va ro‘yxatdan o‘tkazish narxi
O‘zbekistonda SIM-karta bilan ishlaydigan barcha mobil qurilmalarni IMEI kodi bo‘yicha ro‘yxatdan o‘tkazish majburiy. Bu, ayniqsa, chet eldan olib kelingan, onlayn buyurtma qilingan yoki qo‘ldan sotib olingan smartfonlar uchun muhim. IMEI kodlari ro‘yxatdan o‘tkazilmasa, qurilma SIM-karta orqali mahalliy tarmoqqa ilk bor ulanganidan 30 kun o‘tgach, ushbu tarmoqlarda ishlamay qoladi. Shu sababli telefon sotib olishdan oldin uning noyob IMEI kodlarini tekshirish va zarur bo‘lsa, qurilmani ro‘yxatdan o‘tkazish kerak. Buni qanday amalga oshirish, qancha to‘lov qilish va nimalarga e’tibor berish kerakligini tushuntiramiz. Yangi yoki ishlatilgan smartfonni esa BirBir’ning «Smartfonlar» bo‘limida qulay narxda xarid qilishingiz mumkin.
IMEI nima va u nima uchun kerak?
IMEI (International Mobile Equipment Identity) - har bir mobil qurilmaning 15 xonali noyob identifikatsiya raqami. Insonning barmoq izlari kabi, har bir IMEI kodi ham o‘ziga xos bo‘lib, takrorlanmaydi. Hatto ikkita SIM-kartali bitta smartfonning IMEI kodlari ham bir-biridan farq qiladi. Aloqa operatorlari ushbu kod orqali qurilmani tarmoqda aniqlaydi va hisobga oladi. Shuning uchun chet eldan olib kelingan telefonning IMEI kodi ro‘yxatdan o‘tkazilmasa, operator uni tarmoqdan uzib qo‘yadi, ya’ni mobil aloqa ishlamaydi. Bundan tashqari, IMEI kodlarining rasmiy hisobga olinishi qurilmalar o‘g‘irlanishi va noqonuniy qayta sotilishining oldini olishga yordam beradi. Ro‘yxatdan o‘tkazish qoidalarini buzish javobgarlikka olib keladi: deklaratsiyada ko‘rsatilmagan yoki ro‘yxatdan o‘tkazilmagan telefon uchun jarima belgilangan, hatto jinoiy javobgarlik ham yuzaga kelishi mumkin. Masalan, chet elda iPhone sotib olib, O‘zbekistonga olib kelsangiz, uni bojxonada rasmiylashtirish va IMEI kodini ro‘yxatdan o‘tkazish kerak. Aks holda, 30 kundan keyin telefonda mobil aloqa bloklanadi.
Telefonning IMEI kodini qanday aniqlash mumkin?
IMEI kodlarini ro‘yxatdan o‘tkazishdan oldin ularni aniqlash kerak. Buning uchun quyidagi usullardan birini qo‘llash mumkin: 1. Telefonda *#06# kombinatsiyasini tering - ekranda IMEI kodi ko‘rsatiladi (ikkita SIM-kartali qurilmalarda ikkita kod chiqadi). 2. Qurilma sozlamalarini oching - Android’da «Sozlamalar → Telefon haqida (Qurilma haqida) → IMEI ma’lumotlari», iPhone’da esa «Sozlamalar → Asosiy → Qurilma haqida» bo‘limiga o‘ting. Bu yerda barcha IMEI kodlari ko‘rsatiladi. 3. Telefon qutisi yoki hujjatlarini tekshiring - IMEI kodi ko‘pincha telefon qutisida, kafolat talonida yoki akkumulyator ostidagi alohida yorliqda yozilgan bo‘ladi (batareyasi olinadigan eski modellarda). Bu usullar yordamida IMEI kodini bevosita qurilmaning o‘zidan yoki unga tegishli quti va hujjatlardan topish mumkin. Telefon yo‘qolib qolishi ehtimolini hisobga olib, IMEI kodining barcha raqamlarini (ikkita SIM-kartali telefonda - ikkala kodni ham) boshqa qurilmaga yoki qog‘ozga yozib qo‘yish tavsiya etiladi.
O‘zbekistonda IMEI ro‘yxatdan o‘tganini qanday tekshirish mumkin
IMEI kodi O‘zbekistonda ro‘yxatdan o‘tganiga ham ishonch hosil qilish kerak. Buni bir necha usul bilan tekshirish mumkin: 1. USSD-so‘rov - telefonda *1170# kombinatsiyasini tering va menyudagi ko‘rsatmalarga amal qiling: «IMEI tekshirish» bandini tanlab, kodni kiriting. 2. SMS - 1170 raqamiga IMEI kodini SMS orqali yuboring. Operator ro‘yxatdan o‘tganlik holati haqida javob yuboradi. 2. UZIMEI sayti - uzimei.uz rasmiy saytiga kiring va «IMEI-kodning ro‘yxatdan o‘tkazilganlik holatini tekshirish» maydoniga IMEI kodini kiriting. Aloqa operatorlari va rasmiy manbalar telefon sotib olishdan oldin uning IMEI kodini tekshirishni tavsiya qiladi. Yirik bozorlardagi sotuvchilar yangi telefonlarni oldindan ro‘yxatdan o‘tkazgan bo‘lsa ham, tekshirib ko‘rish kerak. Muhim: IMEI kodini tekshirish kelgusida telefon bilan bog‘liq muammolarning oldini olishga yordam beradi. Agar smartfon chet eldan olib kelingan bo‘lsa va ro‘yxatdan o‘tkazilmasa, mahalliy SIM-karta bilan foydalanish boshlanganidan 30 kun o‘tgach, mobil aloqa xizmati o‘chiriladi.
O‘zbekistonda IMEI kodini qanday ro‘yxatdan o‘tkazish mumkin?
O‘zbekistonda SIM-karta bilan ishlaydigan barcha telefonlarning IMEI kodlarini ro‘yxatdan o‘tkazish majburiy. Buni bir necha usul bilan amalga oshirish mumkin. 1. UZIMEI saytida onlayn. uzimei.uz saytiga kiring va «IMEI kodini onlayn ro‘yxatdan o‘tkazish» bo‘limini tanlang. IMEI kodini, so‘ng telefon raqamingiz, familiyangiz, ismingiz va otangizning ismi, JSHSHIR hamda pasport yoki ID-karta ma’lumotlarini kiriting. Yuzingizni suratga olish orqali shaxsingizni tasdiqlang (FaceID) va arizani yuboring. Shundan so‘ng raqamingizga to‘lov uchun SMS keladi. Click, payme yoki bank ilovasida «uzimei.uz uchun to‘lov» xizmatini toping, ariza raqamini kiriting va to‘lovni amalga oshiring. To‘lovni ariza topshirilganidan keyin 10 kun ichida amalga oshirish kerak. 2. Birda ilovasi orqali. Birda ilovasini oching va telefon raqamingiz orqali tizimga kiring. «Karta qo‘shish» bandini tanlab, bank kartangizni qo‘shing. So‘ng «IMEI kodlarini ro‘yxatdan o‘tkazish» bo‘limini tanlang. Agar IMEI kodini birinchi marta ro‘yxatdan o‘tkazayotgan bo‘lsangiz, yangi ro‘yxatdan o‘tkazish bandini bosing. Ikkala IMEI kodini, JSHSHIR, tug‘ilgan sanangiz va pasport ma’lumotlarini kiriting. Kamera orqali shaxsingizni tasdiqlang va onlayn to‘lov qiling. 3. my.gov.uz ilovasi orqali. Yagona interaktiv davlat xizmatlari portali (My.gov.uz) ilovasini o‘rnating va «IMEI kodini ro‘yxatdan o‘tkazish» xizmatini toping. IMEI kodi, pasport ma’lumotlari va telefon raqamingizni kiriting, FaceID orqali shaxsingizni tasdiqlang va onlayn to‘lov qiling. 4. UZIMEI ofisida yoki pochta bo‘limida. UZIMEI tizimi operatoriga shaxsan murojaat qilib, ariza topshirish mumkin. Buning uchun pasport va telefonning o‘zi qutisi bilan birga kerak bo‘ladi. Xodim IMEI kodini tekshirish, ma’lumotlarni kiritish va to‘lovni amalga oshirishda yordam beradi. Qaysi usulni tanlashingizdan qat’i nazar, xizmat haqini ariza topshirilgan kundan boshlab 10 kalendar kun ichida to‘lash kerak. Aks holda, ro‘yxatdan o‘tkazish bekor qilinadi. IMEI kodi muvaffaqiyatli ro‘yxatdan o‘tkazilgach, telefondan mobil operatorlar tarmoqlarida foydalanishga ruxsat beriladi.
Smartfonlar
2 700 000 so'm
iphone 12 64 gb 72 yomks karobka document sotiladi
5 100 000 so'm
iphone 13 pro 128gb ideal yomkos 81
1 100 y.e.
iphone 17 pro max 256gb esim silver 91% 387 sikl
Chet eldan olib kelingan telefonni qanday ro‘yxatdan o‘tkazish mumkin?
Agar telefon O‘zbekistonga chet eldan olib kelingan bo‘lsa, IMEI kodini ro‘yxatdan o‘tkazish tartibi quyidagicha: - Telefonni o‘zingiz olib kelsangiz. Mamlakatga kirishda bojxonada olib kirilayotgan qurilmalar uchun deklaratsiya to‘ldiring yoki bojxona kirim orderini oling. Deklaratsiyani «Yo‘lovchi deklaratsiyasi» ilovasi orqali to‘ldirib, unda barcha IMEI kodlarini ko‘rsatishingiz mumkin. Qurilmalarning umumiy qiymati belgilangan limitlardan oshmasa, bojxona boji undirilmaydi (limitlar haqida quyida aytib o‘tamiz). Agar telefonni mamlakatga kirishda rasmiylashtirmagan bo‘lsangiz, bojxonaga ariza topshirishingiz va telefon qiymatining 30 foizi miqdorida boj to‘lashingiz kerak bo‘ladi. Bojxona rasmiylashtiruvidan so‘ng IMEI kodini odatiy usulda - onlayn yoki UZIMEI ofisida ro‘yxatdan o‘tkazing. - Telefon kuryer yoki pochta orqali yetkazib berilsa. Bunday holatda bojxona rasmiylashtiruvi bilan yetkazib berish xizmati shug‘ullanadi. E’tibor bering: bir oyda kuryer orqali 200 AQSH dollarigacha, pochta orqali esa 100 AQSH dollarigacha bo‘lgan jo‘natmalarni bojsiz qabul qilish mumkin. Ushbu limitlardan oshganda, limitdan oshgan summaning 30 foizi miqdorida boj to‘lash kerak bo‘ladi. Shundan so‘ng pasport va IMEI kodi ko‘rsatilgan qadoqni (masalan, konvert yoki IMEI yozilgan xarid chekini) tayyorlab, IMEI kodini ro‘yxatdan o‘tkazing. Jismoniy shaxslar uchun olib kirish limitlari: boj to‘lamasdan ikkitagacha telefon olib kirish mumkin. Ularning umumiy qiymati aeroport orqali olib kirilganda 1 000 AQSH dollaridan, poyezdda 500 AQSH dollaridan, avtomobilda yoki piyoda esa 300 AQSH dollaridan oshmasligi kerak. Limitdan oshganda, oshgan summaning 30 foizi miqdorida boj to‘lanadi. Jo‘natmalar uchun oylik limit kuryer orqali 200 AQSH dollari, pochta orqali esa 100 AQSH dollarini tashkil etadi.
O‘zbekistonda IMEI kodini ro‘yxatdan o‘tkazish qancha turadi
2025-yil 1-avgustdan boshlab ro‘yxatdan o‘tkazish narxi dastlabki 30 kun ichida 82 400 so‘mni (412 000 so‘mning 20 foizi), 30 kundan keyin esa 103 000 so‘mni (412 000 so‘mning 25 foizi) tashkil etadi. Bu narxlar jismoniy shaxslar - O‘zbekiston fuqarolari uchun amal qiladi. Norezidentlar (chet el fuqarolari va vaqtincha kelgan mehmonlar) xorijiy SIM-karta bilan IMEI kodini bepul ro‘yxatdan o‘tkazishlari mumkin.
Telefon ro‘yxatdan o‘tkazilmasa, nima bo‘ladi?
IMEI kodlari ro‘yxatdan o‘tkazilmasa, mahalliy SIM-kartadan foydalanish boshlanganidan 30 kun o‘tgach, telefon mobil operatorlar tarmog‘iga ulana olmaydi va abonent GSM aloqa xizmatlaridan foydalana olmay qoladi.
Qo‘ldan telefon sotib olishdan oldin nimalarni tekshirish kerak?
Ishlatilgan telefonni sotib olishdan oldin uning IMEI kodlari ro‘yxatdan o‘tganiga ishonch hosil qilish kerak. Buning uchun sotuvchi bilan uchrashganda telefonning IMEI kodlarini aniqlang va ularni qutida ko‘rsatilgan kodlar bilan solishtiring - ular bir xil bo‘lishi kerak. Keyin ikkala kodni ham uzimei.uz saytida tekshiring. Kichik maslahat: BirBir’da ishlatilgan smartfonlar haqidagi e’lonlarda ko‘pincha IMEI kodlari ro‘yxatdan o‘tgan yoki o‘tmagani yoziladi. Shunga qaramay, buni o‘zingiz tekshirishingiz kerak. E’londa IMEI so‘zi yoki ro‘yxatdan o‘tkazilgani haqidagi ma’lumot borligi, BirBir telefonning ro‘yxatdan o‘tganini kafolatlaydi degani emas. Qulay narxdagi telefonni xarid qilishdan oldin IMEI kodlarini albatta qayta tekshiring.
